Os primeiros asentamentos humanos neste Concello foron moi antigos, tal e como se amosa nos restos arqueolóxicos que se atopan. Exemplo disto, son os Castros de Chao das Arcas (na parroquia de Chaodarcas) e o de Covas.
Hai quen cre que tamén houbo unha estación romana no lugar de "Os Baños", basándose nos restos de cerámica atopados e nas lápidas de carácter miliario da parroquia de Pereiro.
A ruta pola estrada que une os pobos de Melias e Vilariño cos Peares, goza de extraordinarias panorámicas do Río Miño abríndose paso entre ladeiras e espesos bosques de vexetación ribeireña. Neste tramo o Río Miño posúe abundante caudal debido á proximidade do Encoro de Velle, resultando especialmente recomendado para a práctica de deportes fluviais náuticos como o piragüismo, existindo na marxe dereita un importante porto fluvial (Ribela-Barra de Miño).
O pobo de Vilariño á beira do Miño, conserva a crenza da existencia dun castelo sepultado polas augas, de pasadizos subterráneos e de inscripcións en pedra (“sicenata pacata”) que algúns interpretan que son conmemorativas de victorias romanas sobre o castro de Medulio.
A parroquia de Sta. María de Melias (Casdemiro) acolle o Pazo de Casdemiro, casa natal dun dos máis ilustres polígrafos e pensadores de Galicia, o "Padre Feijoo".
Son importantes os conxuntos de hórreos de Chaodarcas, Outeiromiau, Parada, San Benito, Pioselo, A Pena, Caspiñón (ver ruta dos hórreos ) e igualmente poderemos disfrutar da fermosura dos seus Cruceiros .(ver ruta dos cruceiros)
Para o visitante son numerosos os monumentos históricos que se poden observar neste Municipio podendo agruparse en Igrexas ( destacamos a de Sta. María de Melias) e Pazos.

Outra ruta de indudable beleza e tradición, aséntase ás beiras do Río Loña e podemos denominala a Ruta dos Muíños. A través dela, volveremos o noso maxín hacia o oficio de Muiñeiro que tivo un arraigo especial nestas terras.
Nunha época máis moderna, atopámonos có Complexo Polideportivo de Monterrei, punto de referencia en tempos de lecer para gran parte dos ourensáns. A súa oferta inclúe un conxunto de piscinas con diferentes atraccións acuáticas, pistas de atletismo, baloncesto, tenis e áreas de lecer. Estas posibilidades vense complementadas pola existencia dun recinto hípico e unha pista de Karting construídos nas proximidades, constituíndo todo o conxunto un dos principais complexos lúdicos e deportivos de Galicia.
En canto as festas populares que se celebran neste concello destacamos a romería dos Gozos que ten lugar no pequeno santuario de Ntra. Sra. Dos Gozos, da parroquia de San Xoán. O acto inclúe actos relixiosos como a novena na honra da Virxe e a procesión con numerosas ofrendas e actos populares así como a xornada gastronómica. O entorno natural da ermita é de gran beleza, na confluencia dos ríos Loña e Gruñal.Tódolos primeiros domingos de mes, celébrase no pobo de Loñoá (parroquia de San Cibrao de Covas) unha feira típica galega, onde se pode degustar os productos típicos da terra no medio dunha paraxe singular.
Durante todo o ano as parroquias, lugares e aldeas celebran diferentes conmemoracións relixiosas,sendo o o calendario o seguinte.